Osman Hamdi Bey Satış Rekorları Kıran Eserleri

osman hamdi bey
Osman Hamdi Bey ve Kaplumbağa Terbiyecisi tuvali

Müzeci, arkeolog ve Sanayii Nefise Mektebi’nin kurucusu Osman Hamdi Bey, Batılı anlayışla figürlü resmin ilk temsilcisidir.

Büyükelçi İbrahim Ethem Paşa’nın oğlu olan Osman Hamdi Bey, babasının tavsiyesi ile Paris’e hukuk eğitimi almaya gitmiş, resme duyduğu ilgi onu Paris Güzel Sanatlar Akademisi’ne, Jean Léon Gérome ve Gustane Bounlanger’ın atölyelerine yöneltmiştir.

1869’da yurda döndüğünde, Batı’nın değerlerini, kültürünü özümsemişti. 1881’de Müzei Humayun Müdürlüğü’ne atandı. Taşınabilir nitelikteki sanat eserlerini müzeye toplama çabası Türk müzeciliğinin gelişmesine neden oldu. Yabancı arkeologların yönettiği müzecilik anlayışı onunla değişmeye başladı.

Osman Hamdi kazı çalışmalarına bizzat katıldı, önce Çinili Köşk’te, sonra Arkeoloji Müzesi’nde kazılarda bulunan eserler sergilenmeye başlandı.

Türk resmine katkıları büyük oldu, insan figürünün resme dahil edilmesini sağladı. Oryantalizm anlayışının uygulayıcısı oldu. Portrelerinde fotoğraftan yararlanmayı ihmal etmedi. İnsanın bireysel özelliklerine önem verdi, kendisinden önceki ressamların belirsiz,

zayıf, ürkek insan figürlerinin yanında anıtsal boyutta eserler yarattı. Kaplumbağa Terbiyecisi, Yeşil Cami’de Kuran Okuma, Mimozalı Kadın, Şehzade Türbesi’nde Derviş gibi eserleri Türk resminin en özgün örnekleri oldu.

Osman Hamdi Bey’in kurduğu Sanayii Nefise Mektebi, Türk resminde modern anlayışın oluşmasını sağlamış, figürlü resmin temel bilgilerini öğrencilere öğretilen akademik bir kuruma dönüşmüştür.

Ressam Osman Hamdi Bey

Osman Hamdi Paris’teyken oryantalizm etkin bir sanat akımıydı. Oryantalizm, konu olarak doğunun tarihi birikimini belgeleyen eski mimari kalıntıları, dışa kapalı aile düzeninden esinler taşıyan haremlerde yaşayan cariyeler ve odalıkları, Türk hamamlarını, geleneksel doğu kıyafetlerini içinde toplayan çeşitli kesimlerden insanları ve egzotik etkiyi artıran kent ve sokak görüntülerini vurgulayan bir anlatım diline sahipti.

Kendi kuşağından sadece Osman Hamdi Bey oryantalizme ilgi göstermişti. Aynı dönemde Paris’te bulunan Şeker Ahmed Paşa ve Süleyman Seyyid Bey manzara resmi ve natürmort konularında natüralist bir üsluba sahiptiler.

Batılı ressamlar Doğu’nun egzotizmini çözümlemeye çalışırken, Osman Hamdi kendi yaşam kesitine bakmakta ve gerçekçi anlatımlara kolayca ulaşmaktaydı.

Osman Hamdi Bey büyük boyutlu tuvallerde anıtsal figürleri tercih etmişti. Kafes arkasında yaşamaya mahkum edilen Osmanlı kadınının, birçok resminin konusunu oluşturması, onun cesaretinin göstergesidir. Toplumda “ikinci sınıf” olarak görülen kadın, Osman Hamdi’nin resimlerinde bu dar kalıbı yırtar, ince, zarif, onurlu ve cesur görünümleriyle evinin içinde vazoya çiçek yerleştirirken, uzanmış bir kitap okurken veya bir cami kapısında erkeklerle bir arada beklerken resmedilir.

osman hamdi bey vazo yerleştiren kız osmanlı kadını

Vazo Yerleştiren Kız

Osman Hamdi Bey gerçekçi figürleriyle özgün örnekler verir. Resimlerinde yer alan kadınlar, Osmanlı kadınının ev ve sokak kıyafetlerinin belgelenmesini sağlar. Erkek kıyafetleri ise Arap tarzındadır, bu yaklaşım hemen bütün oryantalist ressamlarda görülür.

Kompozisyonlarında geleneksel Osmanlı mimari örneklerine de yer verir. Tablolarında yer alan mimari eserler, halılar, çiniler, rahleler, cami ve türbelerin oymalı, sedef kakmalı kapıları ve içmekan görünümleri, Osmanlı sanatı gerçekçi biçimde yansıtır.

Eserlerinde sık sık kendi portresini figür olarak kullandığı gibi, yakın çevresindeki çok sayıda insanın portresine de imza atmıştır.

Osman Hamdi Bey eserleri satış rekorları kırıyor

Ressam Osman Hamdi Bey’in 1880 yılında yaptığı ‘Kur’an Okuyan Kız’ tablosunun Eylül ayının son haftasında Londra’da Bonhams Müzayede Evi’nde 6.3 milyon sterline satılmasının ardından 19’uncu yüzyıla ait olan ‘İstanbul Hanımefendisi’ adlı eseri, Viyana’daki açık artırmada 1 milyon 770 bin 300 euroya alıcı buldu.

Osman Hamdi Bey’in ‘Yeşil Camii’de Kur’an Dersi’ adlı tablosu ise önceki gün yine Londra’da 4 milyon 640 bin sterline (yaklaşık 35 milyon lira) satılmıştı. Sanatçının ‘Kaplumbağa Terbiyecisi’ 2004’te 5,5 milyona, ‘Yeşil Cami Önü’ tablosu 2016’da 13 milyona satılmıştı. 

Karşılaştırma açısından ünlü ressam Pablo Picasso‘nun 1937 tarihli Kırmızı Hırkalı ve Bereli Kadın’ tablosu İngiltere’de 70 milyon dolara satıldı.

Dünyanın en pahalı 10 resmi için tıklayınız.

osman handi bey kaplumbağa terbiyecisi

Osman Hamdi Kaplumbağa Terbiyecisi

Tarih: 1906,

Orijinal Boyut: 223 x 117 cm.

Osman Hamdi’nin resimlediği sahnede yerdeki yeşillikleri yemekte olan kaplumbağaları düşünceli bir tavırla izleyen Doğulu giysiler içinde bir erkek figürü görürüz. Elinde bir ney tutmakta, sırtında nakkare veya kudüm cinsinden bir vurmalı çalgı durmaktadır. Önünde durduğu pencerenin üstünde yer alan sivri kemerli alınlıkta “Şifa’al-kulûp lika’al Mahbub” yani “Kalplerin şifası, Sevgiliyle (Hz. Muhammed) buluşmaktır” yazılıdır. Mekân olarak, sanatçının resimlerinde sıkça karşımıza çıkan Bursa Yeşil Cami’nin üst kat odası kullanılmış, figür için pek çok resminde olduğu gibi Osman Hamdi’nin kendisi modellik etmiştir.

Adamın elinde, sırtında yer alan çalgılar derviş olabileceğini akla getirse de, başlığı Elbise-i Osmaniye’de “yemeniler dolanmış keçe kalpak” olarak tanımlanan “Mardinli Kürd” tipinin başlığına benzer. Osman Hamdi’nin Viyana’da bulunduğu sırada, bu giysiyle poz verdiği bazı fotoğraflar çektirdiği bilinmektedir. Sanatçı, figür ve mekan detayları için, başka resimlerinde de sıkça görüldüğü gibi çeşitli fotoğraflardan yararlanmış olmalıdır.

Osman Hamdi Bey, bir yıl sonra, ayrıntılarda bazı farklılıklar içerse de aynı kompozisyonu yansıtan daha küçük boyutlu bir resim daha yapmıştır. Bu ikinci versiyonda Osman Hamdi Bey’in dünürü Salih Münir Paşa’ya ithaf edildiğini gösteren bir yazı bulunur. Sanatçı “Kaplumbağa Terbiyecisi” ismiyle tanınan eserini resimledikten bir kaç yıl sonra, 24 Şubat 1910’da Kuruçeşme’deki yalısında 58 yaşında hayata gözlerini yumar.

osman hamdi bey kuran okuyan kız tablosu

Kuran Okuyan Kız

osman hamdi bey türbe kuran dersi

Yeşil Cami’de Kuran Dersi

osman hamdi bey istanbul hanımefendisi tablosu

İstanbul Hanımefendisi

Seçme eserleri

1867-68 Çıplak (Paris Dönemi)

1878 Venedik’ten Manzara

1880 Mezarlık

1880 Yeni Cami

1881 Leylak Toplayan Kız

1882 Saçlarını Taratan Kız

1887 Camiden Çıkan Sultan

1890 Yeşil Cami

1890 Naile Hanım Portresi

1904 Feraceli Kadınlar

1905 Cami Önünde Sarı Cübbeli Adam

1905 İhtiyar Balıkçı İsmail Ağa

1906 Kaplumbağa Terbiyecisi

1906 Mimozalı Kadın

1906 Çeşme Başında

1907 Okuyan Genç Emir

1908 Türbe

Yorum Yazınız